Wist u dat uw browser verouderd is?

Om de best mogelijke gebruikerservaring van onze website te krijgen raden wij u aan om uw browser te upgraden naar een nieuwere versie of een andere browser. Klik op de upgrade button om naar de download pagina te gaan.

Upgrade hier uw browser
Ga verder op eigen risico

Wist u dat uw browser verouderd is?

Om de best mogelijke gebruikerservaring van onze website te krijgen raden wij u aan om uw browser te upgraden naar een nieuwere versie of een andere browser. Klik op de upgrade button om naar de download pagina te gaan.

Upgrade hier uw browser
Ga verder op eigen risico

Met alle respect

Respect moet je hebben om het te krijgen

Het is 2019. Hulpverleners worden gehinderd, grensrechters in elkaar geslagen, leraren uitgescholden, politieagenten belaagd, verkeersregelaars doodgereden en iedereen met een mening bedreigd. Steeds meer mensen schreeuwen om respect, steeds minder mensen hebben het.

Respect komt van het Latijnse werkwoord ‘respicere’ dat omkijken betekent. Het had zowel de letterlijke betekenis van omkijken (om te zien of er iemand met meer macht achter je rug stond), als de figuurlijke betekenis van ‘omkijken naar de ander’. Aanzien en omzien dus. Die twee betekenissen van respect was het cement van de Romeinse hiërarchie. Een rangorde die gestoeld was op aanzien voor degene die boven je stond en omzien naar degene onder je.

In de eerste 2000 jaar van onze jaartelling vormde die structuur een herkenbaar houvast voor vrijwel elke organisatie. Overheden, bedrijven, kerken en zelfs families hadden eenzelfde hiërarchische structuur gebaseerd op die wederzijdse betekenis van respect. Je had eerbied voor de mensen die boven je stonden. Of het nu ging om dokters, leraren, ministers, directeuren, politieagenten of ouderen. Omgekeerd hadden zij de taak om naar jou om te kijken en goed voor je te zorgen.

De laatste decennia hebben we die oude hiërarchische patronen stukje bij beetje afgebroken. We hebben geen baas of chef meer, dragen geen pakken of strepen meer en zeggen niet langer u of meneer. Rangorde maakte plaats voor gelijkwaardigheid. Hiërarchische organisatiepatronen zijn lang functioneel geweest maar achterhaald in een tijd waarin we keuzes onbeperkt en veranderingen ongeremd zijn. Gelijkwaardigheid maakt ons flexibeler, vrijer, opener en innovatiever.

Met het verdwijnen van hiërarchische patronen vervaagde ook de cement-functie van respect. Er is steeds minder ontzag en we zien steeds minder naar elkaar om. We kiezen allang geen leiders meer die aanzien hebben, maar mensen met wie we een biertje zouden kunnen drinken. We stemmen op mensen die in de kamer roepen wat ze denken zonder remming en daarbij elkaar of landgenoten uitschelden of beledigen. Niet echt leiderschap door voorbeeldgedrag. De Amerikanen kozen een president die er een dagtaak van maakt om anderen te schofferen. Na vrouwen, minderheden, het huis van afgevaardigden, handelspartners en de aarde zelf, was het afgelopen week de beurt aan alle inwoners van Groenland. Zelf klaagt hij dagelijks aan een gebrek aan respect en aanzien. Waarschijnlijk uit een diepgeworteld gebrek aan eigenwaarde.


Want respect is een reflectie van je eigenwaarde. De rangorde van de hiërarchie gaf mensen zekerheid. Je waarde werd bepaald door je positie. Nu die zekerheid is weggevallen zie je dat steeds meer mensen onzeker zijn of ze er genoeg toe doen. Ze schreeuwen om erkenning, bevestiging, aandacht én respect.

Als we een leefbare samenleving willen, moeten we de cement-functie van respect opnieuw definiëren. Dat begint met waardigheid weer te gaan waarderen. Aanzien die niet is gebaseerd op je positie, je pak of je power, maar op hoe je omgaat met elkaar. Aanzien door om te zien.

Alles op z'n plek
Disclaimer | Privacy policy